prof. dr hab. inż. Elwira Śliwińska

tel./fax: 52 340 87 22
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Zainteresowania naukowe

  1. Wykorzystanie cytometrii przepływowej do:
    • określania bezwzględnej zawartości DNA w jądrach różnych gatunków roślin,
    • oceny ploidalności roślin,
    • badania cyklu komórkowego/endoreduplikacji w nasionach,
    • wykrywania endoreduplikacji DNA w różnych organach roślinnych i okresach wzrostu,
    • badania wpływu substancji antymitotycznych na stadia replikacji jądrowej w tkankach roślinnych.
  2. Badanie procesów komórkowych i subkomórkowych za pomocą mikroskopii konfokalnej z wykorzystaniem białek fluorescencyjnych i barwników fluorochromowych.
  3. Badanie i poprawianie jakości nasion.
  4. Zastosowanie metod biotechnologicznych i biologii molekularnej w hodowli roślin.

Wybrane publikacje

  1. Śliwińska E. 2018. Flow cytometry – a modern method for exploring genome size and nuclear DNA synthesis in horticultural and medicinal plant species. Folia Horticulturae 30: 103-128
  2. Galbraith D.W., Śliwińska E., Samadder P. 2018. Nuclear Cytometry: Analysis of the Patterns of DNA synthesis and Transcription using Flow Cytometry, Confocal Microscopy, and RNA Sequencing. In: Teresa S. Hawley and Robert G. Hawley (eds.), Flow Cytometry Protocols, Methods in Molecular Biology, vol. 1678, pp. 371-392, Humana Press, New York, USA DOI 10.1007/978-1-4939-7346-0_20, © Springer Science+Business Media LLC 2018
  3. Śliwińska E. Mathur J., Bewley D. 2015. On the relationship between endoreduplication and collet hair initiation and tip growth, as determined using six Arabidopsis thaliana root-hair mutants. Journal of Experimental Botany 66: 3285-3295
  4. Rewers M., Śliwińska E. 2014. Endoreduplication in the germinating embryo and young seedling is related to the type of seedling establishment but is not coupled with superoxide radical accumulation. Journal of Experimental Botany 65: 4385-4396.
  5. Kwasniak M., Majewski P., Skibior R., Adamowicz A., Czarna M., Śliwińska E., Janska H. 2013. Silencing of nuclear RPS10 gene encoding mitochondrial ribosomal protein alters translation in Arabidopsis mitochondria. Plant Cell 25: 1855-1867

Projekty

Badanie syntezy DNA oraz zawartości jądrowego DNA w roślinach za pomocą cytometrii przepływowej i mikroskopii konfokalnej

Prowadzone badania mające na celu weryfikację hipotez o znaczeniu endoreduplikacji, dotyczące związku tego procesu z rozwojem rośliny i różnicowania tkanek. Wykorzystywane są linie Arabidopsis thaliana, dzika (WT) i transgeniczna (zawierająca białko zielonej fluorescencji zfuzjowane z sygnałem lokalizacji jądrowej (NLS), które wyznakowuje jądro. Białko zielonej fluorescencji umożliwia wizualizowanie jądra za pomocą mikroskopii konfokalnej, obserwację procesu endoreduplikacji w czasie rzeczywistym, dokonanie obliczeń geometrycznych. Dodatkowo prowadzone są pomiary cytometryczne intensywności endoreduplikacji w tkankach kilku gatunków roślin, również w kontekście ich obrony przed stresem. Określana jest także wielkość genomów gatunków oraz mieszańców międzygatunkowych stanowiących materiał badawczy zarówno zespołu Zakładu Biologii Molekularnej i Cytometrii jak i współpracujących jednostek. Badania te są stosowane do ustalania lub weryfikacji pozycji systematycznej gatunków, ich identyfikacji i do dalszych badań molekularnych.

Wpływ nanosrebra na syntezę DNA i procesy fizjologiczne w wybranych gatunkach roślin rolniczych rosnących w kulturach in vitro

Celem naukowym projektu jest zweryfikowanie hipotezy, że nanosrebro może wpływać na wzrost i rozwój roślin, poprzez zakłócanie lub stymulowanie procesów komórkowych. Zakłada się, że obecność srebra w pożywce w formie nanocząstek (ale nie w formie jonowej), szczególnie w wysokich stężeniach, może wpływać na syntezę DNA (cykl komórkowy/endoreduplikację, zawartość jądrowego DNA), indukować stres oksydacyjny, zwiększać aktywność enzymu katalazy i syntezę antocyjanów oraz ograniczać syntezę barwników fotosyntetycznych (chlorofilu a i b, karetonoidów). Do badań wybrano pięć gatunków roślin rolniczych o dużym znaczeniu gospodarczym: buraka cukrowego, gorczycę białą, koniczynę czerwoną, lucernę siewną i rzepak jary, u których kultury tkankowe są wykorzystywane w procesie hodowlanym.

Znaczenie endoreduplikacji w rozwoju roślin - porównanie gatunku polisomatycznego i niepolisomatycznego na poziomie molekularnym

Pierwszym etapem projektu jest weryfikacja hipotezy, że słonecznik zwyczajny (Helianthus annuus) jest gatunkiem niepolisomatycznym, ponieważ istnieją przesłanki, że w niektórych odmianach tego gatunku może występować proces endoreduplikacji. W tym celu przeprowadzona jest analiza cyklu komórkowego w różnych organach (korzeń, strefa przejściowa między korzeniem a hipokotylem, hipokotyl i liścień) podczas rozwoju (suche nasienie, młoda siewka po przebiciu okrywy nasiennej przez korzeń zarodkowy, rozłożone liścienie i pierwsza para liści) trzech odmian słonecznika, zróżnicowanych pod względem wysokości pędu (niska, średniowysoka i wysoka). Następnie wytypowane zostaną organy, w których przeprowadzona będzie analiza ekspresji genów cyklu komórkowego i endoreduplikacji metodą real-time RT-PCR. Proponowane badania pozwolą na weryfikację hipotez dotyczących znaczenia endoreduplikacji oraz dostarczą dodatkowych informacji na temat mechanizmu molekularnego tego procesu. Proponowany projekt ma nie tylko znaczenie poznawcze, ale uzyskane wyniki będą mogły mieć zastosowanie w pracach hodowlanych wykorzystujących metody biotechnologiczne, mających na celu poprawę plonowania i jakości roślin rolniczych poprzez regulację procesu wzrostu i różnicowania komórek, tkanek i organów roślinnych, a także w kulturach in vitro przy doborze rodzaju eksplantatu.


Drukuj